સ્વામી વિવેકાનંદનું જીવન આધ્યાત્મિક ચિંતન અને વૈદિક હિન્દુ ધર્મના પુનરુત્થાન માટે સમર્પિત હતું. શ્રી રામકૃષ્ણ પરમહંસ વિવેકાનંદને એક 'સહસ્રદલ કમળ', 'મોટું સરોવર' અને 'વિશાળ આધાર' સમાન ગણાવતા, જે સામાન્ય માનવીઓથી ઘણા ઉપર હતા.

આ પુસ્તક મૂળ હિન્દી કૃતિ 'સ્વામી વિવેકાનંદકી પાવન સ્મૃતિયાઁ'નો ગુજરાતી અનુવાદ છે, જેમાં સ્વામીજીના જીવનની ૩૮ પ્રેરક સ્મૃતિકથાઓ આલેખાયેલી છે. લેખક જણાવે છે કે સ્વામીજીના બહુમુખી વ્યક્તિત્વને કોઈ એક પાસામાં માપી શકાય તેમ નથી, પરંતુ તેમના તમામ સંસ્મરણોમાં 'ત્યાગની અલૌકિક દિવ્યતા' એકસૂત્રતા રૂપે જોવા મળે છે. આ પુસ્તકનો ઉદ્દેશ્ય વાચકો સ્વામીજીના ૪૦ વર્ષના જીવનકાળ અને ૧૫ વર્ષના કાર્યકાળમાંથી પ્રેરણા મેળવી પોતાનું જીવન ધન્ય બનાવે તેવો છે.