આ પુસ્તકમાં સ્વામી વિવેકાનંદે ભારતની વર્ણવ્યવસ્થા અને પશ્ચિમની સામાજિક વ્યવસ્થાની તુલના કરી છે. તેઓ જણાવે છે કે પ્રાચીન ભારતીય વર્ણવ્યવસ્થા એક આદર્શ પાયા પર રચાયેલી હતી, જેનો મુખ્ય હેતુ સામાજિક ઉન્નતિ હતો. પરંતુ સમય જતાં આ ગૌરવશાળી સંસ્થા તેના મૂળ આદર્શોથી વિચલિત થઈને પતન પામી છે.

સ્વામીજીએ આ પતનના કારણોની ઊંડી ચર્ચા કરી છે અને સમજાવ્યું છે કે કેવી રીતે ભારતીય વર્ણવ્યવસ્થા વિશ્વની અન્ય વ્યવસ્થાઓ કરતાં શ્રેષ્ઠ હતી. તેઓ ભારપૂર્વક જણાવે છે કે વ્યક્તિના ચારિત્ર્ય નિર્માણ દ્વારા જ રાષ્ટ્રનું પુનરુત્થાન શક્ય છે. આ પુસ્તક સમાજને ફરીથી તે આદર્શો તરફ વાળવા અને રાષ્ટ્રના ઉત્થાન માટે માર્ગદર્શન પૂરું પાડે છે.